Safranbolulu Mehmed Şevkî Efendi

Türk hat sanatında yazmış olduğu nice mesâhif-i şerife ile müştehir olan Mehmed Şevkî Efendi, Safranbolu esnafından Kürtzâde Ahmed Efendi’nin oğlu olarak H. 15 Muhârrem 1268/M. 10 Ekim 1851’de orada doğdu. Sıbyân mektebinde okurken, mektebin hüsn-i hat mu’allimi Ahmed Efendi’den sekiz yaşında sülüs ve nesih meşketmeye başlayıp on yaşında olduğu hâlde mushâf yazmağa başladı.

Kendi ifâdesine nazaran H. 1280’den 1288(M. 1863-1871) senesine kadar mushâf yazıp bunlardan bazılarını tâliblerine vermek üzere İstanbul’a gittiğinde meşâhir-i hattâtînden Hasan Rızâ Efendi‘ye bir nüshâsını takdîm eyleyince takdîrini kazanarak, tekemmül için birbuçuk sene kadar dersine devam etmiştir. Onun delâletiyle Müneccimbaşı Tâhir Efendi’nin kitâbetine alınarak H. 1288 ilâ 1298(M. 1871-1881) seneleri arasında ifây-ı vazife eyleyen Safranbolulu Mehmed Şevkî Efendi, bu meyânda da mushâf yazmağa devam etmiş, ayrıca Bâyezid Cami’nde Tokatlı Ahmed Efendi’nin dersine müdâvemetle müstefiz olmuştu. Ancak Tâhir Efendi’nin vefâtı üzerine müneccimbaşılığa ta’yin olunan Osmân Kâmil Efendi’nin ruhsatıyla H. 1299/1882’de Safranbolu’ya geri dönmüştür.

Yirmi sene süren ikameti zarfında Gümüşhânevî Şeyh Ahmed Ziyâ’eddîn Efendi hulefâsından Bozacızâde Hacı Mehmed Efendi’nin hizmetinde bulunarak icâzet-i ilmiye alan Safranbolulu Mehmed Şevkî Efendi, mâ’işet darlığı sebebiyle H. 1319/M. 1901 yılında tekrar İstanbul’a gidip Bâyezid’de Mâliye Nezâreti Binası’nın karşısında dükkân açarak arzu edenlere mushâf, en’am, delâ’il, şifâ ve sâ’ire yazmağa başladı. Dükkânı istimlâke uğrayınca Hâkkâklar Çarşısı’na geçip 1910 senesine kadar gece gündüz yazı ile uğraştı.

ismail orman-hattatlar sofası
Mehmed Şevki Efendi’nin Bir Kur ‘an-ı Kerim’inin Ser-levhası

Bu tarihte eline titreme gelmesi üzerine sol eli ile yazmağa başlayan Safranbolulu Mehmed Şevkî Efendi, inâyet-i Hak’la muvaffâk olup eksik kalan iki mushâfı ikmâl etti. H. 1345/M. 1926-1927 senesine kadar bu şekilde yazmağa devam ettiyse de, ihtiyârlık ve rahatsızlık sebebiyle iktidâr gösteremeyince Koska civârındaki Ya’kub Ağa Cami’nin imâmlığına ta’yin olundu. Ancak yaşlılık, burada da lâyıkıyla vazîfe görmesine müsaade etmedi. Nihâyet H. 12 Muhârrem 1368/M. 14 Kasım 1948’de, bir hayli yaşlanmış olduğu hâlde vefât etti. Eyüp Kabristanı’nda medfundur.

Tanıyanların kır, uzunca sakallı, orta boylu, terbiyeli, çalışkan bir zât olarak tanımladıkları Safranbolulu Mehmed Şevkî Efendi, mâ’işetini mesâhif-i şerîfe tahrîrinden çıkaran erbâb-ı hattan idi. San’at yaşamı boyunca 103 mushâf-ı şerîf, 3 şifâ-i şerîf ve müte’addid delâ’ilü’l-hayrât yazmışsa da, hatt-ı nesihte Türk hattatlarının ileri gelenlerinden değildi. Topkapı Sarayı Müzesi Kütüphanesi’nde de Ramazan-1288/Kasım-1871 tarihli Evrâd-ı Mevleviyye’si(MR. 276) bulunan Mehmed Şevkî Efendi’nin, yazarken gözlük kullanmadığı ve âsârının tezhîbini de kendisinin yaptığı menkuldür. Ancak kendi kendine öğrenmiş olduğu bu san’atta da üstâd seviyesinde değildi. Bilinen yegâne tilmizi ise Mehmed Ferîd Efendi’dir.

 

 

 

Kaynakça

Son Hattatlar, s. 348.

Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s