Su‘udü’l-mevlevî

Âsârına düşmüş olduğu ketebeye istinâden hattâtîn meyânında Su‘udü’l-mevlevîolarak yâd olunmakla beraber asıl ismi Mehmed Su‘ud Bey’dir. Hattâtînden Mehmed Şevket Vahdetî Bey’in hafîdi ve Dîvân-ı Hümâyûn Kuyûd Odası mümeyyizi Mehmed Rızâ Safvet Bey’in oğlu olup H. 1299/M. 1882 senesinde Kuruçeşme’de doğmuştur. Annesi, “Arpacılar Sofusu” nâmı ile ma’rûf Ahmet Hıfzî Efendi’nin kızıdır.

Beşiktaş’taki Mekteb-i Hamîdî’den şahâdetnâme almış, babasından ve diğer zâtlardan Arapça ve Farsça öğrenmiş, evvelâ babasından ve daha sonra Beşiktaşlı Nûrî Korman’dan aldığı hüsn-i hat derslerine, daha sonra hocasının üstâdı Muhsinzâde Abdullah Bey’den devam etmiş olan Su‘udü’l-mevlevî, H. 1312/M. 1896 senesinde Abdülahâd Vahdetî Bey, Mehmed İlmî Efendi ve Mumcuzâde Mehmed Rızâ Efendi’nin huzûrunda icâzet almıştır.

Hattat Su‘udü’l-mevlevî-Hattatlar Sofası
Su’udü’l-mevlevi’nin İcazet İçin Yazdığı Muhakkak, Sülüs ve Nesih Kıt’ası

H. 1317/M. 1899-1900 senesinde babasının görev yapmakta olduğu Dîvân-ı Hümâyûn Mühimme Kalemi’ne mülâzım olan Su‘udü’l-mevlevî, burada Kâmil Akdik’den dîvânî, Sâmî Efendi’den celî dîvânî ve Tuğrakeş İsmâ‘il Hakkî Altunbezer’den de tuğra meşkederek Dîvân Da’iresi’nden hattatlık şahâdetnâmesi almış ve Dîvân-ı Hümâyûn beylikcisi Nâsır Bey’in himmetiyle sâlise rütbesine nâ’il olmuştur.

H. 1326/M. 1908 senesinde Meclis-i Âyân Kitâbeti’ne nakledilen ve bir müddet sonra encümen kâtibliğine terfi eden Su‘udü’l-mevlevî, ilâve olarak bazı medreselerin hüsn-i hat ve usûl-i tahrîr mu‘allimliğinde bulunmuşsa da, Devlet-i Osmâniyye’nin ilgâsında açıkta kalmıştır. Bunun üzerine Bâb-ı Âlî Caddesi’nde küçük bir dükkân açarak yazı işleri meşgul olmağa başlamıştır.

Hattat Su‘udü’l-mevlevî-Hattatlar Sofası
Su’udü’l-mevlevi’nin Celi Sülüs Besmele Levhası

Şapka Kanunu’nun ilânından sonra iftirâya uğrayarak hapse mahkûm olan Su‘udü’l-mevlevî, meb‘usândan Şâ’ir Halîl Nihâd Bey’in gayretiyle tahliye edilmiş ve 1930’da Fâtih’teki Millet Kütüphânesi’nde yeniden me’muriyete başlamıştır. Soyadı Kanunu’nun ilânında “Ebussuudoğlu” soyadını almış olup bu hâl üzere iken H. 23 Şevvâl 1367/M. 29 Ağustos 1948 tarihinde vefât etmiş ve Merkez Efendi Kabristânı’na defnolunmuştur. Tilmizlerinden Halîm Özyazıcı tarafından yazılan mezartaşı kitâbesi, ölümünden hayli müddet sonra, 1979 yılında hâkkedilerek yerine yerleştirilmiş olup metni şöyledir:

Hüve’l-bâkî

Hak sübhânehü ve te‘alâ hazretleri bu hânkâh-ı âlî bendesi hattat ve şâ’ir, ebû’s-Su‘udzâde, Su‘udü’l-mevlevî kuluna ve bi’l-cümle ehl-i imâna rahmet eyleye. Bi hürmet-i Sûretü’l-fâtihâ. 1399. Ketebehü Halîm.

Hattat Su‘udü’l-mevlevî-Hattatlar Sofası
Su’udü’l-mevlevi’nin Celi Sülüs Levhası

İbnülemin’in “kısa boylu, zayıf, mütedeyyin ve musallî” olarak tanıttığı Su‘udü’l-mevlevî, “Yavsî” mahlâslı, müretteb dîvân sahibi şu‘arâdan olup refîkasının vefâtına yazdığı manzûme kudretinin delîlidir. Ayrıca üstâdı Muhsinzâde Abdullah Bey’in terceme-i hâline ve Yenişehirli Avnî Bey’in eş‘arı ile terceme-i hâline dâ’ir birer risâle yazmıştır. Şeyh Zekâ’î Efendi’nin terceme-i hâli ile eş‘arını hâvî kitabı ise neşredilmiştir.

Ketebesinden de anlaşıldığı üzere Mevlevî Târikatı’nın müntesiblerinden olan Su‘udü’l-mevlevî’nin, bu imza ile kaleme aldığı müte‘addid yazılarına, Merkez Efendi Türbesi ve Süleymaniye Kütüphânesi ile özel koleksiyonlarda tesâdüf edilmektedir. Eserleri bilhassa sülüs, celî sülüs ve dîvânîde mâhir bir hattat olduğuna şahadet etmektedir.

 

Su‘udü’l-mevlevî’nin Tüm Eserlerini Görmek İçin Tıklayın

 

 

Kaynakça

Son Hattatlar, s. 372.

 

İsmail Orman, 3 ekim 2016

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s