Ahmed Aksarâyî

Hacı Mahmud adlı bir zatın oğlu olarak Aksaray’da dünyaya geldiği için âsârına “Aksarâyî” künyesiyle ketebe koymuş olan bu değerli san‘atkârın terceme-i haline da’ir hiçbir ma’lûmât bulunmamaktadır. Tesbit edilebilen son eserinin tarihine istinâden, H. 840/M. 1436-1437 senesinden sonra vefât etmiş olduğunu söyleyebiliriz.

Anadolu’nun siyâsî açıdan parçalanmış bir döneminde yetişmiş olan Ahmed Aksarâyî, hüsn-i hattının kudreti ve tezhibdeki kabiliyeti ile Beylikler Devri olarak adlandırılan geçiş evresinin önemli sîmâlarından biridir. Selçuklu san‘at geleneği içinde yetişmiş olmasına rağmen, Osmanlılar’da klasik hâle gelecek olan sâde ve rafine üslûbu ile bu evrenin temel dinamiklerini belirlemeyi başarmıştır.

Hüsn-i hat sahasında Yâkut-ı Musta’sımî’nin izinden gitmiş olan Ahmed Aksarâyî’nin kimin öğrencisi olduğu bilinmez. Ancak müstensihler arasında yaygın olan reyhânî hattından ziyâde nesihi kullanmış olması, Şeyh Hamdullah’ın elinde tekâmüle erişecek olan bu yazı türünün zarâfetinin bilincindeki hattatlardan biri olduğuna işaret etmektedir.

Daha ziyâde dönemin en önemli mütefekkir ve şâ’irlerinden olup H. 815/M. 1413 senesinde vefât etmiş olan Ahmedî’nin eserlerinde ibrâz-ı mahâret etmiş olan Ahmed Aksarâyî’nin, Sultan Murâd Hân-ı Sânî’ye takdîm etmek üzere hazırladığı ve Süleymaniye Kütüphânesi’nde bulunan Dîvân-ı Ahmedî(Hamidiye, 1080) adlı eser san‘atının zirvesi olarak kabul edilmektedir. Bunun dışında Konya Mevlânâ Müzesi’nde H. 835/M. 1432 tarihli mecmu’ası(2540) ile Bursa Hüseyin Çelebi Kütüphânesi’nde de Sirâceddîn el-Urmevî’nin el-Ecvibe fî Ulûmi’s-sitte(116) adlı eserleri vardır.

 

 

Kaynakça

Nihad M. Çetin, “Ahmedî’nin Bilinmeyen Birkaç Eseri”, TD, II (1952), s. 104, 108; Nihad M. Çetin, “Ahmedî’nin Mirkatü’l-Edeb’i Hakkında”, TM, XIV (1965), s. 219.


 

İsmail Orman, 3 ağustos 2016

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s