Şekerzâde Seyyid Mehmed Efendi

Türk hat sanatı tarihinin en ma’ruf simâlarından biri olan Şekerzâde Seyyid Mehmed Efendi’nin mufassâl terceme-i hâli aklâm-ı sitte hattatları meyânında verilmiştir. O bâbda neşredilen âsârı sülüs ve nesihteki kudretini göstermekteyse de, Türk hattatları arasındaki asıl büyük mahâreti mushâf ve sâ’ir kitapların istinsâhında ibrâz eylemiş olup bir hayli nüshâ kaleme almış olduğundan, bu bâbda da kendisine bir fasıl açmaya karar verdik.

Hüsn-i hattaki kudreti şâyi’ olduktan sonra, kendisi de nâmlı bir hattat olan Sultan Ahmed Hân-ı Sâlis’in türlü iltifâtına nâ’il olan Şekerzâde Seyyid Mehmed Efendi, buna istinâden bizzat onun emriyle, Şeyh Hamdullah’ın yazıp Ravza-i Mutahhara’ya hediye ettiği Kur’an-ı Kerîm’i istinsâh etmekle görevlendirilmişti. Aldığı emir mucibince 1729 yılında Surre-i Hümâyun ile kutsal topraklara giderek Hac vazifesini ifâ etmiş ve daha sonra Medine’de kalarak uhdesine tevdi’ edilen vazîfeyi ifâ etmiş olan Şekerzâde Seyyid Mehmed Efendi, bu esnâda bir de delâilü’l-hayrât kaleme almıştı.

ismail orman-hattatlar sofası
Şekerzade Seyyid Mehmed Efendi’nin Bir Dela’iü’l-hayrat’ından Hilye-i Şerife Nüshaları

Bir sonraki surre alayı ile İstanbul’a döndüğünde ise, Patrona Halîl Vak‘ası’nın vuku bulmuş olduğunu ve Sultan Ahmed hal’edilerek, yerine kardeşi Mahmud’un getirilmiş olduğunu gören Şekerzâde Seyyid Mehmed Efendi, bunun üzerine istinsâh eylemiş olduğu nüshâ-i mübârekeyi kendi parası ile tezhîb ettirerek yeni sultana takdîm etmiş ve mükâfât olarak yüklü bir atiyye ile ödüllendirildiği gibi, Bostancı Ocağı’nın hat mu’allimliğine tayin edilmiş, ayrıca aynı şekilde bir başka Kur’an-ı Kerim yazması da istenmiştir.

Bu görevi ifâ edip etmediği bilinmez. Ancak ikbâline vesile olan Kur’an-ı Kerîm, hâlen Topkapı Sarayı Müzesi Kütüphânesi’nde mahfûzdur. Ayrıca Şekerzâde Seyyid Mehmed Efendi’nin bu nadide eseri Osmanlı tarihinin matba’ada basılan ilk mushâfı olmuş ve üst düzey devlet adamlarına hediye edilmek üzere Sultan Abdülazîz’in emriyle, H. 1291/M. 1874 yılında, kendisi de hattat olan Hâkkâkzâde Osman Zeki Bey’in nezâretinde Matba’a-i Osmaniye’de taşbasma olarak âharlı kâğıda basılmıştır. 

ismail orman-hattatlar sofası
Şekerzade Seyyid Mehmed Efendi’nin Bir Du’a Mecmu’asının Ser-levhası

Kaynaklar, bunların haricinde de bir hayli nüsâh kaleme almış olduğuna işaret etmekteyse de, günümüze ulaşabilmiş numûneleri mahdûddur. Ancak neşredilen eserler gerek yazısının kudreti ve gerekse de tezhibinin kalitesi ile Osmanlı hat sanatının güzide örnekleri arasındadır. 

Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s